OEE nằm ở đâu? Ở “góc” của công suất hiệu quả, giữa công suất thiết kế và công suất thực tế
Bài viết này được viết bởi Joshua Zable, Chủ tịch, Giám đốc Tài chính và thành viên Hội đồng Quản trị của Minitab. Trong bài viết, Joshua chia sẻ những góc nhìn thực tế về việc nâng cao hiệu suất, lợi nhuận và hoạt động xuất sắc trong sản xuất.
Gần đây, tôi có một cuộc trò chuyện với chủ một xưởng gia công cơ khí. Ông ấy nói với tôi rằng mình không cần theo dõi sản lượng vì “xưởng đang hoạt động hết công suất.” Khi tôi hỏi thêm về khả năng tăng công suất trong tương lai, ông ấy lập tức giải thích rằng gần như năm nào ông cũng mua một máy mới để tăng công suất.
“Tôi hỏi ông có bao giờ phân tích để xem liệu mình thực sự có cần mua thêm máy mới hay không?” Ông ấy trả lời: “Tôi đã nói với anh rồi. Xưởng đang hết công suất.”
Đó là lúc tôi nhận ra rằng “công suất” có thể mang những ý nghĩa khác nhau đối với những người khác nhau.
Công suất sản xuất thực sự có nghĩa là gì?
Công suất được định nghĩa là lượng tối đa mà một vật thể hoặc không gian có thể chứa, hoặc khả năng của một cá nhân hay một hoạt động trong việc thực hiện một điều gì đó. Vậy tại sao khái niệm này lại có thể được hiểu theo nhiều cách khác nhau?
Trong thế giới ngoài sản xuất, đây là một khái niệm khá đơn giản: hôm nay, tôi có khả năng chạy một dặm. Nếu bạn trả cho tôi một triệu đô la và cho tôi thời gian để lên kế hoạch và tập luyện, liệu tôi có khả năng chạy 5 dặm không? Chắc chắn là có. Nếu bạn trả đủ nhiều, có khi tôi còn đủ khả năng chạy cả marathon.
Nhưng trong lĩnh vực sản xuất, khái niệm này thường bị hiểu sai.
Công suất trong sản xuất không có nghĩa là hệ thống không thể tạo ra nhiều hơn vào ngày mai — hoặc thậm chí ngay hôm nay.
Công suất thực tế (Actual Capacity) — tức sản lượng thực sự đạt được — phản ánh tình trạng hiện tại của hệ thống. Nó bao gồm cả những tổn thất có kế hoạch và ngoài kế hoạch, chẳng hạn như:
- Máy móc hỏng hóc
- Sản phẩm phế phẩm
- Làm lại (rework)
- Tổn thất về tỷ lệ đạt/yield
- Biến động trong hiệu suất của người vận hành
Nói cách khác, việc một nhà máy đang sản xuất ở mức “hết công suất” hiện tại không có nghĩa là đó là mức công suất tối đa mà hệ thống có thể đạt được.
Hướng tới Công suất hiệu quả bằng cách tư duy về Công suất thiết kế
Thực tế sản xuất của bạn hôm nay không nhất thiết phải là sản lượng tối đa mà hệ thống có thể đạt được.
Hãy nghĩ đến Công suất thiết kế (Design Capacity): đây là sản lượng lý thuyết tối đa của máy móc hoặc quy trình, giả định rằng mọi điều kiện đều lý tưởng — không có sự cố, máy luôn hoạt động và người vận hành, nguyên vật liệu luôn sẵn sàng và đạt yêu cầu.
Ở đâu đó giữa trạng thái lý tưởng theo thiết kế và công suất thực tế tồn tại một trạng thái hiệu quả hơn: Công suất hiệu quả (Effective Capacity).
Khi bạn hình dung được khoảng cách giữa thực tế hiện tại và một trạng thái có thể được cải thiện, bạn có thể bắt đầu xác định những hành động cụ thể để nâng cao công suất.
Cách sử dụng OEE để bắt đầu đo lường và giám sát, từ đó hiểu rõ Công suất thực tế và Công suất hiệu quả
Đây là tin tốt: có một phương pháp cụ thể để thực hiện điều này, đó là OEE (Overall Equipment Effectiveness — Hiệu suất thiết bị tổng thể).
OEE được sử dụng để đo lường mức độ khai thác hiệu quả của thiết bị sản xuất so với tiềm năng tối đa của thiết bị trong khoảng thời gian mà thiết bị được lên kế hoạch vận hành.
Nhờ đó, OEE cung cấp những góc nhìn đặc biệt về năng suất và hiệu quả của hoạt động sản xuất.
May mắn là hiện nay có những giải pháp như Scytec DataXchange, có khả năng tự động thu thập dữ liệu và tính toán OEE (hoặc các chỉ số đơn giản hơn như sản lượng hay thời gian dừng máy), qua đó đẩy nhanh quá trình xác định sự khác biệt giữa công suất thực tế và công suất hiệu quả.
Tìm hiểu thêm về DataXchange? Liên hệ với chúng tôi
Hành động: Biến những hiểu biết từ OEE thành các cải tiến
Sau khi đã tự động thu thập dữ liệu và hiểu rõ những điểm yếu đang ảnh hưởng đến công suất thực tế, bạn có thể bắt đầu thực hiện các cải tiến để tăng công suất.
Thông thường, khả năng quan sát và phân tích dữ liệu sẽ giúp phát hiện một giải pháp tương đối đơn giản, chẳng hạn như:
- một máy móc có vấn đề;
- một người vận hành có hiệu suất chưa ổn định;
- hoặc một nguyên nhân cụ thể đang làm giảm hiệu quả sản xuất.
Trong một số trường hợp, cần áp dụng phương pháp phân tích chuyên sâu hơn để khai thác tối đa giá trị của dữ liệu. Tìm hiểu cách sử dụng Minitab để biến dữ liệu OEE thành những cải tiến có thể đo lường được.
Khi bạn thay đổi tư duy và đầu tư vào việc nâng cao công suất hiện có, bạn có thể thu được những lợi ích tài chính đáng kể.
Và biết đâu, sự thay đổi trong tư duy đó không chỉ giúp bạn nâng cao hiệu quả sản xuất, mà còn giúp bạn có thêm thời gian và nguồn lực để chạy thêm vài dặm hoặc chinh phục một vài thử thách cá nhân khác trên hành trình của mình.
